Zaloguj

Login to your account

Username *
Password *
Remember Me

 

         
Jesteś tutaj: Home Patron Szkoły

Patron Szkoły

Piotr Skarga 1536-1612

Piotr Skarga 1536-1612

ŻYCIORYS

Kaznodzieja, hagiograf, polemista katolicki. Piotr Skarga urodził się w Grójcu na Mazowszu, w ubogiej, mieszczańskiej rodzinie. Po ukończeniu Akademii Krakowskiej otrzymał święcenia kapłańskie i wyjechał na dalsze studia do Rzymu. Tam wstąpił do zakonu jezuitów. Po powrocie do Polski stał się gorliwym organizatorem szkolnictwa jezuickiego. Zakładał liczne kolegia jezuickie w całym kraju, m.in. w Płocku, Rydze i Dorpacie, a od 1579 r. został pierwszym rektorem Akademii w Wilnie. Brał żywy udział w walce z różnowiercami, zwalczając ich piórem, kaznodziejskim słowem, posuwając się nawet do politycznych interwencji. Opowiadał się za zjednoczeniem Kościoła Wschodniego z Zachodnim. Bardzo owocna była działalność filantropijna księdza Skargi, założyciela stowarzyszeń opiekuńczych w rodzaju "Bractwa Miłosierdzia" czy "Banku pobożnego", spełniającego rolę kasy pożyczkowej dla ludzi ubogich. We wszystkich tych dziedzinach rozwinął Skarga ogromną gorliwość w pracy, zapał, poświęcenie i bezinteresowność. Te cechy jego charakteru zostały docenione przez króla Zygmunta III Wazę, który w 1588 r. powołał go na stanowisko nadwornego kaznodziei, którą to funkcję pełnił przez 24 lata. W 1606 roku sprzeciwił się uchwaleniu sejmowego edyktu tolerancyjnego dla różnowierców, przez co przyczynił się pośrednio do wybuchu rokoszu Zebrzydowskiego, skierowanego przeciwko antyreformacyjnej i absolutystycznej polityce Zygmunta III Wazy. W tym świetle nie trzeba dodawać, że głównym argumentem przeciwników politycznych Skargi była jego nietolerancja religijna i bezkompromisowość w tej kwestii. Skarga głosił kazania przez okres 50 lat, e tym przez 24 lata czynił to jako kaznodzieja królewski. Gdyby ocalały wszystkie jego teksty ich liczba sięgałaby nie setek lecz tysięcy. Wszystkich kazań wydanych drukiem mamy 197; 51 niedzielnych, 46 świątecznych, 100 przygodne. Szczyt doskonałości osiągnął w swym największym dziele, w „Kazaniach Sejmowych”. Powstałych pod wrażeniem sejmu, który obradował w Warszawie od 10 lutego do 25.III.1597 i rozszedł się bez powzięcia uchwał. Nie należą one do literatury religijnej, lecz są doskonale ułożonym traktatem politycznym o przebudowie państwa polskiego. Jako katolik i patriota autor walczył o przywrócenie w Polsce jedności religijnej, wzmocnienie władzy królewskiej oraz usunięcie krzywd społecznych i niesprawiedliwych praw. Osiem kazań to osiem rozdziałów rozprawy politycznej o najważniejszych niedomaganiach Rzeczypospolitej, o sposobach ich przezwyciężenia.

W "Kazaniach" wyraziła się cała osobowość twórcy, człowieka wielkiego serca i wielkiego ducha, który całe swe życie poświęcił trzem ideałom: miłości Boga, miłości Kościoła i miłości narodu. Obdarzony wspaniałą wymową jako kaznodzieja wywierał na słuchaczy wpływ tak potężny, że nazwano go "tyranem dusz ludzkich". W obrazach pełnych grozy i napięcia dramatycznego roztaczał wizję upadku państwa i jego ostatecznej katastrofy, jeśli naród się nie opamięta, nie poprawi błędów.

Na swoim sztandarze życiowym Skarga wypisał:

Jeśli cię zapomnię, ojczyzno miła moja i Jeruza-
lem moje, niech zapomnię prawice ręki mojej.
Niech język psychnie do ust moich[...].
Przeklety, kto zasmuca matkę swoją. A która jest.
Pierwsza i zasłużeńsza matka jako ojczyzna? (Ka-
Zanie wtórne: o miłości ku ojczyźnie...)

Niestety, nie oglądał ani opamiętania, ani poprawy, toteż w chwili zniechęcenia pisał:

Nie wiem, czem się dzieje, iż nie pomaga mi poselstwo Twoje i wołanie moje; do pokuty rzadki bardzo powstaje; twarda rola strudziła wołu starego, a pracy na niej w dobrem żniwie nie znać; chytre ryby od sieci twojej uciekając, poimać się nie dają.

Pierwszym ważnym wydarzeniem po wiekach zapomnienia stało się odkrycie jego grobu. Była to zasługa ks. Feliksa Jarońskiego, profesora Uniwersytetu Jagiellońskiego i proboszcza parafii Wszystkich Świętych, która po kasacji jezuitów zarządza krakowskim kościołem św. Św. Piotra i Pawła Postanowił on sprawdzić utrzymujące się pogłoski na ten temat i z przedstawicielami Arcybractwa Miłosierdzia (15 lipca 1814 r.) spenetrował podziemia użytkowanego przez parafię kościoła. W grobie pod samym wielkim ołtarzem znalazł trumienkę z łacińskim napisem informującym, że tu spoczywa ten wielki kaznodzieja.

Dzięki zabiegom zasłużonego dla Krakowa i Uniwersytetu prof. Józefa Łepkowskiego kryptę, w której pochowano Skargę, odrestaurowano w 1883 roku i udostępniono zwiedzającym. W jej przedsionku w 1912 roku ustawiono popiersie ks. Skargi, wykonane przez Jana Tombińskiego. W 1869 roku w wawelskiej katedrze stanął marmurowy pomnik tego wielkiego kaznodziei, wykonany w Rzymie przez Oskara Sosnowskiego i ofiarowany przez artystę krakowskiemu Arcybractwu Miłosierdzia. Tu go oglądali Józef Ignacy Kraszewski w czasie wyprawy do Krakowa w 1871 roku i Bolesław Prus w sześć lat później. W 1912 roku, w związku z obchodami trzechsetnej rocznicy śmierci autora Kazań sejmowych, pomnik ten przeniesiono do kościoła św. św. Piotra i Pawła.
W XX wieku wciąż żywy był kult ks. Piotra Skargi. Świadczy o tym choćby wspomniany co dopiero jubileusz urządzony w Krakowie w 1912 roku. Nabożeństwa odbywały się w trzech kościołach, w których pracował: w katedrze na Wawelu, w kościele św. Barbary i w kościele św. Św. Piotra i Pawła. W ramach tego jubileuszu urządzono również uroczystą akademię w Sokole oraz przedstawienie sceniczne w Teatrze Starym i we Teatrze Miejskim. Wielka rzesza ludzi wzięła udział w uroczystym pochodzie, który zakończył się odsłonięciem tablicy pamiątkowej oraz poświęceniem przez biskupa Adama Stefana Sapiehę kamienia węgielnego pod Dom Młodzieży Rękodzielnej (tzw. Bursa ks. Kuznowicza). Pisano wówczas: „Akt ten był godnym uczczeniem pamięci ks. Piotra Skargi. Katolickie społeczeństwo położono podwaliny pod zakład, w którym duch Skargi żywy panować będzie”. Obrady, którym przewodniczył znany profesor i krytyk literacki Stanisław Tarnowski, Odbywały się w krużgankach dominikańskich, gdzie też urządzono wystawę piśmiennictwa katolickiego. Stanisław Tarnowski z wielkim uznaniem pisał o Skardze: „W Walhalli wielkich duchów polskich w pamięci i sercu potomnych ten czarny habit ma swoje miejsce obok najświetniejszych koron i purpury, obok mieczów, buław i pancerzy”.
W 1936 roku obchodzono jubileusz czterechsetlecia urodzin Skargi. W Warszawie, po uroczystej Mszy św. Na Placu Zamkowym, nastąpiło odsłonięcie spiżowej tablicy, wmurowanej w ścianę zamku królewskiego. Na tablicy wyryto słowa Skargi: Upominałem, aby obie matki swoje: Kościół Boży i Ojczyznę, w jednym końcu złączone, wiernie i uprzejmie miłowali:. Na kongresie zapadła wtedy rezolucja, wysunięta w referacie przez Zofię Kossak Szczucką, dotycząca podjęcia starań o beatyfikację ks. Piotra Skargi. Ks. Kardynał Krakowski poparł ją słowami: „Świętość Skargi była tak wielka, że jak zaraz po jego śmierci, tak i dzisiaj katolicka Polska pragnie, aby go postawić jako męża świętego na naszych ołtarzach”.
Warto jeszcze wspomnieć o pomniku ks. Piotra skargi, autorstwa Czesława Dźwigaja, który w 2001 roku z inicjatywy Arcybractwa Miłosierdzia stanął w Krakowie na Placu św. Marii Magdaleny, naprzeciw kościoła z doczesnymi szczątkami kaznodziei. Z jego wysokości Skarga wzywa współczesnych Polaków d miłości Kościoła i Ojczyzny.
 
Lektura dodatkowa: J. Tazbir, "Piotr Skarga, szermierz kontrreformacji" - TUTAJ opisane są Kazania Sejmowe.
 
 

 

 

logo logrojec

Herb Polski

WE ALL MIGRANTS - PROJEKT

Ogłoszenia

Ranking - PERSPEKTYWY

Fundacja Edukacyjna „Perspektywy” potwierdza, że Liceum Ogólnokształcące im. Piotra Skargi w Grójcu jest wśród najlepszych liceów w Polsce sklasyfikowanych w Rankingu Szkół Ponadgimnazjalnych PERSPEKTYWY 2016 i przysługuje mu tytuł „Brązowej Szkoły 2016”.

Fundacja Edukacyjna „Perspektywy” potwierdza, że Liceum Ogólnokształcące im. Piotra Skargi w Grójcu jest wśród najlepszych liceów w Polsce sklasyfikowanych w Rankingu Szkół Ponadgimnazjalnych PERSPEKTYWY 2015 i przysługuje mu tytuł „Srebrnej Szkoły 2015”.

Szkolny Klub Sportowy

sks

Współpraca z WAT

FUTURE OF HISTORY Project

foh logo

COMENIUS Project

 

ERASMUS Project

sifa

LO Grójec w programie IT-SZKOŁA

E-Laboratorium Matematyczne

Aktualnie Gościmy

Odwiedza nas 82 gości oraz 0 użytkowników.

Archiwum Artykułów

Archiwum Artykułów

Adres Szkoły

Liceum Ogólnokształcące im. Piotra Skargi w Grójcu
ul. Poświętne 17
05-600 Grójec

tel.: (048) 6642474
fax: (048) 6642489, (048) 6642646
e-mail: logrojec@poczta.fm

 

 

Nasza Lokalizacja